ABD’de yapılan yeni bir araştırma, akıllı telefonlarla sürekli fotoğraf veya ekran görüntüsü kaydetmenin insan hafızası üzerindeki olumsuz etkilerini gözler önüne serdi.
ABD’deki Binghamton Üniversitesi araştırmacıları, akıllı telefonlarla sürekli görsel kaydetmenin insan hafızasını zayıflattığını ortaya koydu. 892 katılımcıyla yürütülen yedi farklı deney sonucunda, anları fotoğraflayan veya ekran görüntüsü alan kişilerin, o olaya dair ayrıntıları daha zor hatırladığı belirlendi. Bu durum, “bilişsel yük aktarımı” olarak adlandırılıyor.
Deneyler kapsamında katılımcılara çeşitli sanat eserleri gösterildi. Bazı katılımcılardan sadece resimlere bakmaları istenirken, diğerlerinden ekran görüntüsü almaları talep edildi. Bu yöntemle, görsel kaydetmenin doğrudan hafıza üzerindeki etkisi incelendi.
Çalışmanın sonuçları, görsellere sadece bakan katılımcıların, ekran görüntüsü alanlara kıyasla resimleri daha doğru ve ayrıntılı bir şekilde hatırladığını gösterdi. Bu bulgu, akıllı telefon kullanımının hafıza süreçlerini olumsuz etkilediğini doğruladı.
Araştırmanın başyazarı psikolog Sophia Fabrizio, elde edilen sonuçları değerlendirdi. Fabrizio, “Tek bir tuşa basarak deneyimlerimize ve bilgilere dair hafızamıza zarar verme ihtimalimiz yüksek. Bu zayıflama, kaydedilen görselin de ötesine geçebiliyor” ifadelerini kullandı.
Uzmanlar, bu durumun bilimsel adının “bilişsel yük aktarımı” olduğunu vurguladı. Beyin, bir bilginin fotoğraf aracılığıyla harici olarak saklandığını algıladığında, o bilgiyi hafızaya almak için harcadığı çabayı azaltabiliyor. Bu durum, hafıza oluşumunu olumsuz etkiliyor.
Araştırmacılar, fotoğraf çekme sırasında dikkatin ekrana yönelmesinin, yaşanan deneyime odaklanmayı engellediğini de belirtti. Özellikle özel anlarda sürekli fotoğraf çekme eğiliminin, yaşananların hafızada daha silik kalmasına yol açabileceği ifade edildi.
