Uzman Dr. M. Emin Dinççağ, diyabet ve obeziteyle mücadelede karşılaşılan küresel çelişkilere ve üç ana riske dikkat çekiyor: hareketsiz yaşam, hazır gıdalar ve fruktoz bazlı şekerler.
Dünya Diyabet Günü kapsamında açıklamalarda bulunan Dr. M. Emin Dinççağ, diyabet ve obezitenin küresel çapta büyüyen bir sağlık sorununa dönüştüğünü vurguluyor. Ülkelerin gayrisafi milli hasılalarının yaklaşık yüzde 2’sini bu hastalıklarla mücadeleye ayırmasına rağmen, yaygınlaşmanın devam etmesi dikkat çekiyor.
Dr. Dinççağ, dünya genelinde 635 milyon Tip 2 diyabet hastası bulunduğunu ve en az bu kadar da gizli şeker hastası olduğunu belirtiyor. Bulaşıcı olmayan hastalıklar kategorisinde yer alan bu rahatsızlıkların, önemli ölüm nedenleri arasında bulunduğunu ifade ediyor. Milyonlarca insan, obezite, Tip 2 diyabet ve ilişkili hastalıklar nedeniyle hayatını kaybediyor.
Tip 2 diyabetin önlenmesinde hareketli yaşam ve sağlıklı beslenmenin kritik önem taşıdığını belirten Dinççağ, dünya genelinde insanları daha az hareket etmeye zorlayan teknolojik gelişmelerin altını çiziyor. Otomasyon, uzaktan kumanda, asansör kullanımı, evden çalışma modelleri ve bilgisayar bağımlılığı, yürüyüş yerine motorlu araç kullanımını teşvik ediyor. Bu durum, obezite gibi ciddi sağlık problemlerinin artmasına neden oluyor.
Dünya genelinde 1,5 milyarı aşan motorlu araç sayısı ve yıllık 100 milyonluk üretim rakamları, şehirleşmeyle birlikte azalan yeşil alanlar da hareketsiz yaşamı körüklüyor.
Hazır gıdalar, fast food beslenme tarzı ve paketli ürünler, sağlıklı beslenmenin önündeki başlıca engeller olarak öne çıkıyor. Kota uygulamalarına rağmen nişasta bazlı şekerlerin, özellikle çocuklar ve gençler arasında popüler olan şekerleme ve atıştırmalıklarda kullanılması ve tüketiminin artması önemli bir çelişki oluşturuyor.
1970 ve 2000’li yıllarda logaritmik artış gösteren yüksek fruktozlu mısır şurubu üretimi, Asya ve Latin Amerika gibi bölgelerde paketli gıda ve gazlı içecek sektörünün büyümesine katkı sağlıyor. Üretiminin ucuz ve kullanımının kolay olması, fruktoz bazlı şekerlerin tercih edilmesinde etkili oluyor.
Yapılan araştırmalar, kek, bisküvi, soslar ve gazlı içecekler gibi paketli ürünlerde bulunan fruktoz bazlı şekerlerin, karaciğer yağlanması, obezite ve Tip 2 diyabetin başlıca nedenleri arasında yer aldığını ortaya koyuyor. Dinççağ, bu çelişkili duruma dikkat çekerek, diyabet ve obeziteyle mücadele çalışmalarının dünya genelinde hızlandırılması gerektiğini vurguluyor.