Doç. Dr. Nezih Onur Ermerak, özofagus kanserinin ilk ve en belirgin belirtisinin yutma güçlüğü olduğunu belirterek erken tanının önemine vurgu yaptı.
Doç. Dr. Nezih Onur Ermerak, özofagus kanserinin ilk ve en belirgin belirtisinin yutma güçlüğü olduğunu açıkladı. Dünya genelinde kanser ilişkili yaşam kayıplarında üst sıralarda yer alan bu hastalığın çoğu zaman geç dönemde fark edildiğini belirtti. Ermerak, erken tanının hayati önem taşıdığını vurgulayarak modern tedavi yaklaşımları hakkında bilgiler sundu.
Özofagus kanserinin skuamöz hücreli karsinom (SCC) ve adenokarsinom (AC) olmak üzere iki ana tipi bulunmaktadır. SCC, tütün, alkol ve çok sıcak içecek tüketimiyle ilişkilidir. Adenokarsinom ise reflü hastalığı ve Barrett özofagusu zemininde gelişir. Özellikle Batı ülkelerinde obezite artışıyla birlikte adenokarsinom sıklığı son 20 yılda belirgin şekilde yükseldi.
Özofagusun genişleme kapasitesi yüksek olduğu için tümör başlangıçta fark edilmeden büyüyebilir. Hastalık çoğu zaman geç dönemde yutma güçlüğü, göğüs veya sırt ağrısı, kilo kaybı gibi belirtilerle ortaya çıkar. Yutulan gıdaların geri gelmesi ve ileri evrede ses kısıklığı da görülebilir. Belirtilerin önemsenmemesi tanının gecikmesine neden olmaktadır.
Doç. Dr. Nezih Onur Ermerak, risk grubundaki bireylerde erken tanı için endoskopik değerlendirmenin büyük önem taşıdığını belirtti. Belirtilerin geciktirilmeden değerlendirilmesi ve düzenli endoskopik takipler, hastalığın seyrini değiştiren en kritik adımlardır. Özofagus kanseri tanısında temel yöntem endoskopi ve biyopsidir. Değerlendirmede endoskopik ultrasonografi (EUS) de uygulanır.
Tümörün derinliği ve lenf nodu tutulumunu belirlemede EUS en duyarlı yöntemdir. Kesin evrelemeyi sağlamak için bilgisayarlı tomografi (BT), pozitron emisyon tomografisi (PET-CT) ve uygun hastalarda laparoskopi de planlama sürecinde yer alabilir. Doğru evreleme, tedavi başarısının en önemli belirleyicisidir. Özofagus kanseri sessiz ilerleyen, ancak modern tedaviyle kontrol altına alınabilen bir hastalıktır.
Doç. Dr. Ermerak, güncel yaklaşımın neoadjuvan tedavi, cerrahi ve uygun hastalarda adjuvan immünoterapi kombinasyonunun sağkalımı belirgin şekilde artırdığını ifade etti. Evre I-III özofagus kanserinde cerrahi tedavi, hastalığın kontrol altına alınmasında temel basamaklardan biridir. Cerrahi girişimler çoğunlukla kemoterapi ve radyoterapiyi içeren multimodal tedavi yaklaşımlarının bir parçası olarak planlanmaktadır.
Tümörün yerleşimine ve hastanın genel durumuna göre farklı cerrahi teknikler uygulanabilir. Ivor Lewis özofajektomi, karın ve sağ göğüs yoluyla gerçekleştirilir. McKeown üç aşamalı özofajektomi, özellikle üst yerleşimli tümörlerde avantaj sağlar. Transhiatal özofajektomi ise akciğerle ilişkili komplikasyonların daha az görüldüğü bir seçenektir.
Minimal invaziv özofajektomi (MIE) yöntemlerinde laparoskopik ve torakoskopik teknikler kullanılır. TIME çalışması, bu yaklaşımın daha az komplikasyonla ve daha hızlı iyileşme ile ilişkili olduğunu ortaya koymuştur. Ameliyat öncesi uygulanan neoadjuvan kemoradyoterapi, özofagus kanseri tedavisinde son yılların önemli gelişmelerindendir.
Özellikle T2-T3 evre hastalarda kullanılan CROSS protokolü, günümüzde standart tedavi yaklaşımı olarak kabul edilmektedir. Bu yöntem, cerrahi sonrası tümörün tamamen çıkarılma oranını artırırken, hastaların uzun dönem sağkalımını da anlamlı ölçüde iyileştirmektedir. Ameliyat ve neoadjuvan tedaviye rağmen tam yanıt alınamayan hastalarda adjuvan immünoterapi önemli bir seçenektir. CheckMate-577 çalışması, nivolumab tedavisinin nüks oranlarını belirgin şekilde azalttığını göstermiştir.
